Genel Blog

Hilâl Görüldüğünde Okunacak Dua

152

Hilâl Görüldüğünde Okunacak Dua

Hilal görüldüğünde yapılacak dua ile ilgilendiren hadis-i şerif.

Talha İbni Ubeydullah radıyallahu anh’den söylenti edildiğine bakarak Nebî sallallahu aleyhi ve sellem hilâli gördüğü ahit şöyle yakarış ederdi:

Allahım! Bu hilâli bize itimat ve iman, selâmet ve İslâm hilâli kıl. (Ulan hilâl!) Benim rabbim dahi senin rabbin birlikte Cenabıhak’tır” (Bu, türe ve hayr hilâli olsun). (Tirmizî, Duâ 50)

Hadisi Elbet Anlamalıyız?

Eskimemiş ayrımsız ayın başladığını müjdeliyen hilâl, ayın evvel üç gecesinde bu adla anılır. Sonraki günlerde alacağı duruma ise, ay adı verilir. Rastgele ayrımlı durumu ve temas yıpranmamış başlangıcı, yakarış ve devriye vesilesi olarak değerlendiren Canan Peygamberimiz, hilâli gördüğü zaman, Cenâb-ı Hak’tan onunla başlayan eskimemiş ahit kesitini, rastgele cins ürkmek ve sıkıntılardan emniyet ve inan amacıyla bitmeme zamanı kılmasını, bu günlerin hayat, selâmet ve İslâm günleri olmasını dilemektedir. Bu, benzeri bakıma zâhirî ve bâtınî ya bile dinsel-dünyevî varlık arzulamak anlamındadır.

Aslında ihlâl, sesi yükseltmek demektir. Bakir aynı ayın başladığının işareti olan hilâlin görünmesi, vaktiyle insanlar beyninde neşe vesilesi evet, faziletkâr sesle onu birbirlerine müjdelerlermiş. Bu durum, ayın, önceki üç gecedeki haline hilâl denilmesine miftah reşit. Bu açıklamadan da anlaşıldığı kabil hilâlin göründüğü günler, halk amacıyla sevinç zamanlarıdır. O halde sevinç anlarında birlikte duaya gerekseme vardır. O vakitler elbet duaedileceğini Hz. Peygamber bu hadisinde bize öğretmektedir.

Resûl-i Ekrem’in hilâle hitâben “Benim rabbim bile senin rabbinde Allah’tır” buyurması, hilâl’in üstelik bire bir yaratıcıya ve bire bir kadere topluluk olduğunu anlatmaktadır. Bittabi bu beyanda,  güneş, kamer ve yıldızlar kabil asuman cisimlerinde olağan üstü güçler var sanarak onlara tapanları reddeden benzeri mâna bile bulunmaktadır. Sonunda bire bir öğün henüz Cenabıhak Teâlâ’nın kuma ve ortağının bulunmadığı yani O’nun müstakil tekliği belirtilmiş olmaktadır. Burada hadisin metni ile ilişkin bir hususa da meni etmekte kâr vardır. Yukarıda parantez içre tercümesini verdiğimiz hane, Tirmizî’nin eserinde bulunmamaktadır. Hadisin buraya kaydetmediğimiz gayrı kaynaklarında dahi böyle tıpkısı tabir düzlük almamaktadır. Onun adına bambaşka kâh dua cümleciklerinin geçtiği rivayetleri var ise bile “hilâlü rüşdin ve hayrin” hepsi bulunmamaktadır. Mahsus Nevevî bu cümleciği bizim ulaşamadığımız seçkin rivayetten almıştır.

Hadîs-i şerîf, daima dua ve niyazda bulunmanın, mü’mindeki uyanıklığın bir dışa vurumu (tezahürü) olduğunu tesbit etmektedir.

Hadisten Öğrendiklerimiz

1. Gök ve vadi olaylarıyla ait buut değişiklikleri simultane yakarış beğenmek iyice bir davranış olur.

2. Seçkin fırsatı, kulluğu itiraf ederek ve sağlık-doğruluk, artağanlık, iman ve İslâm kabil meziyet ve nimetlerin devamını atlaya zıplaya kıymetlendirmek gerekir.

3. Tek yaratığa, asla hakkı olmayan yaratıcı konumu boğazlamak lâzımdır. Her şeyin Rabbi Tanrı’tır.

Gerçek: Riyazüs Salihin, Erkam Yayınları

Yoruma kapalı.