Genel Blog

Uyanış: Büyük Selçuklu Ali Gözüşirin diziden ayrılıyor mu, neden çıkıyor? Melik Tapar kimdir, ne zaman öldü?

46

Uyanış: Büyük Selçuklu Ali Gözüşirin diziden ayrılıyor mu, neden çıkıyor? Melik Tapar kimdir, ne zaman öldü?

Uyanış: Büyük Selçuklu dizisi fragmanında Melik Tapar karakterinin öldüğü görülüyor. Ama Melik Tapar diziden ayrılacak mı belirli bir veri yok. Bu akşamki bölümde göreceğiz. Peki, Uyanış: Büyük Selçuklu Tapar kimdir, diziden mi çıkıyor? Uyanış: Büyük Selçuklu Melik Tapar ölecek mi?

UYANIŞ BÜYÜK SELÇUKLU MELİK TAPAR ÖLDÜ MÜ?

Uyanış: Büyük Selçuklu yayınlanan 21. birim 2. fragmanında Melik Tapar’ın öldüğü görülüyor. Lakin kesinkes ölecek mi yoksa yaralanacak mı dizinin yeni bölümünden daha sonra anlaşılacaktır.

MELİH TAPAR KARAKTERİNİ KİM CANLANDIRIYOR?

Melih Tapar karakterini ‘Ali Gözüşirin‘ canlandırmaktadır.

Uyanış: Büyük Selçuklu Ali Gözüşirin diziden ayrılıyor mu, neden çıkıyor? Melik Tapar kimdir, ne zaman öldü?

MELİK TAPAR KİMDİR? GERÇEK TARİHTE ALIŞILAGELMIŞ NEDİR?

Melik Tapar tarihte, Muhammed Tapar veya Gıyaseddîn Muhammed Tapar (d. 21 Ocak 1082 – ö. 18 Nisan 1118, Bağdad) Büyük Selçuklu Sultanı ve Melikşah’ın oğlu olarak geçmektedir.

MUHAMMED TAPAR KİMDİR? HAYATI VE BİYOGRAFİSİ

Annesi cariye kökenli Taceddin Seferiyye Hatun’dur. Yeğeni Muizzeddin Melikşah’tan daha sonra Bağdad’da Selçuklu tahtına çıktı. Bağdad’da hüküm sürmesinden nedeniyle Selçuklu hanedanının başı olarak sayılıyordu lakin Horasan ve Maveraünnehir‘de hüküm süren kardeşi Sultan Ahmed Sencer daha büyük bir güce sahipti.

1107’de Halep atabeyi Rıdvan’la birlik olup Anadolu Selçuklu Sultanı I. Kılıç Arslan ile Habur Nehri kıyısında Musul Muharebesi’ne girişti. I. Kılıç Arslan savaşı kaybederek muharebe meydanında öldü.

Muhammed Tapar derhal sanki kardeşi olan ve Sultan olarak tahta geçen Berkyaruk ile gayet önemli askeri mücadeleye başladı. Kronik-tarihçi Hamdullah Müstevfî-i Kazvînî’nin “Tarih-i Guzide” adlı eserine göre Mayıs 1100’de (Hicri Recep 493’te) Muhammed Tapar kardeşine aleyhinde bir muharebede galip geldi; lakin 1101’de mağlup oldu ve 1102’deki muharebede de yenik düştü. Fakat iki taraf aralarında yapılan antlaşmaya kadar Muhammed Tapar’a Melik unvanı verilip Suriye, Diyarbakır; Irak’ın Fırat Nehri kıyıları bölgeleri, Ermenistan, Mugan, Gürcistan ve Azerbaycan yörelerinde hükümdarlığı kabul edildi.

Lakin Muhammed Tapar bundan hoşnutluk olmamıştı ve Sultan Berkyaruk’a aleyhinde yeniden isyan etti. Fakat başarı kazanamadı ve Güney Kafkasya’ya kaçmak zorunda kaldı.

1104’te Sultan Berkyaruk veremden hasta idi ve sürekli Selçuklu tahtına iddiaları olanlarla savaşmaktan bıkmıştı. Büyük Selçuklu Devleti‘nin batısında Irak, İran ve Doğu Anadolu’da yer alan kendinin hüküm ettiği arazilerin yönetimini Muhammed Tapar ile paylaşmak için uzlaşma yaptı. 1104’te Berkyaruk öldü ve bundan sonra Muhammed Tapar batıda Büyük Selçuklu Devleti’nin tek hükümdarı oldu. Horasan ve Maveraünnehir’de ise Selçuklu Devleti Sultanı Ahmed Sencer’di.

1106’da Muhammed Tapar, Nizarî İsmailî kalesi olan Sahdiz’i eline geçirdi. Nizarî İsmailîlere karşı bir askeri sefer açmayı planladı. Bu sefere Hazar Denizi güneyinde Tabaristan’da hüküm süren Bavendiler hükümdarı IV. Şahriyar’ı ordusu ile katılmaya davet etti. IV. Şehriyar Muhammed Tapar’ın kendisine yazdığı mektubun küçümseyici üslubundan ve kendisi de Şii olduğu için Nizarî İsmaililere saldırıda bulunmak istememesinden dolayı Muhammed Tapar’ın asker isteğini kabul etmedi.

Bundan çok geçmeden Muhammed Tapar Dikte Çavlı komutasında bir Selçuklu ordusunu Bavendiler’in önemli merkezi olan Sari’yi zaptetme hedefi ile Tabaristan’a gönderdi. Fakat IV. Şehriyar ve oğlu III. Karin komutasında olan Bavendiler ordusu, üzerine gelen Selçuklu ordusunu hiç beklenmedik bir şekilde mağlup etti.

Bundan derhal sonra Muhammed Tapar IV. Şehriyar’a bir mektup göndererek ondan küçük yaşta olan bir oğlunu İsfahan’da yer alan Büyük Selçuklu Devleti merkezi sarayına eğitim için göndermesini istek etti. IV. Şehriyar da minik yaşta olan oğlu Ali’yi İsfahan’daki saraya eğitim için gönderdi. Ali’nin üstün yeteneği Sultan Muhammed Tapar’a gayet iyi tesir yapıp Sultan kızını ona gelin olarak saptamak istedi. Lakin Ali bunu kabul etmedi. Sultan Muhammed Tapar’ın kızının Bavendiler hükümdarlığına veliaht olan ağabeyi III. Karin’e gelin olarak verilmesinin daha yerinde olacağını belirtti. III. Karin Tabaristan’dan İsfahan sarayına çağrıldı ve orada Muhammed Tapar’ın kızı ile evlendi. III. Karin (1114–1117) döneminde ve I. Ali ise (1118–1142) döneminde Bavendiler hükümdarları oldular.

1106/1107’de meşhur Selçuklu veziri olan Nizam-ül Mal’un oğlu Ahmed bin Nizam-ül Mal yaşamakta olduğu Hamedan’in yöneticisine (reisi)’ne aleyhinde bir şikayette bulunmak için Sultan Muhammed Tapar’ın sarayına gitmişti. Bütün bu sırada Selçuklu Veziri olan Saadelmülk Ebumuhsin Abi dinî dalalet ile suçlanmış ve idam edilmişti. Ahmed’in babası Nizam-ül Mülk’in üstün devlet idareciliğinden nedeniyle oğlu olan Ahmed’in de bu yetenekleri haiz olduğu kabul edilerek Muhammed Tapar tarafından hemen Selçuklu Devleti Veziri olarak atanmıştır. Babasına verilmiş itibar unvanları olan “Kevamedin”, “Sadülislam” ve “Nizam-ül Mülk” unvanları oğlu Ahmed’e de verilmiştir. Vezir olarak Ahmed bin Nizam-ül Mülk 1107/1109’da Muhammed Tapar’ın Irak’ta Mazeedi hükümdarı Sayfeldavla Sadaka bin Mansur’a aleyhinde askeri seferinde bulunmuştur ve onun muharebede mağlup edilip öldürülmesine neden olmuştur. 1109’da Vezir Ahmed bin Nizam-ül Mal ve askeri komutan Çavlı Sakavu Sultan Muhammed Tapar göre Haşhaşilerin kurdukları merkez olan Alamut kalesini ve diğer kuvvetli kaleleri olan Ostavand kalesini ele geçirmek görevi ile bir askeri sefere gönderilmişlerdir. Lakin bu kaleleri almamışlar ve başarısız olarak geri dönmüşlerdir. 1010 başlarından Ahmet bin Nizam-ül Mal Bağdad’da bir camiide iken bir Haşhaşiler fedaisinin suikast saldırısına amaç olmuştur. Ama bu suikast başarısız kalıp Ahmed bin Nizamülmülk hayatını kurtarmıştır. Ahmed bin Nizam-ül Mal dört yıl Sultan Muhammed Tapar’ın döneminde Vezir olarak ödev yapmıştır. 1110 yılında azledilmiş ve yerine Hatirelmülk Ebu Mansur Maybudi Vezir olarak atanmıştır. Tarihçi Ali İbnülesir’e göre Ahmed bin Nizam-ül Mülk bundan sonra Bağdad’a çekilmiştir. Anuşirvan bin Halid adlı tarihçiye tarafından Muhammed Tapar eski vezirini 10 yıl zindanda hapsetmiştir.

Muhammed Tapar 1118’de Bağdat’ta öldü. Yerine Büyük Selçuklu Devleti’nin batı yörelerini yönetim için oğlu II. Mahmud geçti. Fakat Ahmed Sencer Horasan ve Maveraünnehir’de Selçuklu dünyasının en adaleli hükümdarı olarak hüküm sürmeye devam etti.

Bir önceki yazımız olan Sefirin Kızı Nare öldü mü, diziden mi ayrıldı, neden ayrıldı? Sefirin Kızı Neslihan Atagül neden yok? Neslihan Atagül kimdir? Nereli? başlıklı makalemizde neslihan atagül, sefirin kızı ve sefirin kızı dizisi hakkında bilgiler verilmektedir.

Yoruma kapalı.